Een BV krijgt een subsidiebijdrage voor een filmproductie. De subsidiebijdrage is in totaal € 340.000. Aan de toekenning van de subsidiebijdrage wordt de voorwaarde gesteld dat er een financiële eindafrekening moet komen wat voorzien moet zijn van een controleverklaring van een accountant. Op de subsidieverlening is onder meer het Handboek Financiële Verantwoording van toepassing. Dit handboek fungeert voor de accountant als controleprotocol welke hij in acht dient te nemen tezamen met zijn eigen van toepassing zijnde regelgeving. De BV verleent de opdracht aan een accountant (hierna te noemen waar nodig: subsidieaccountant).

De subsidieaccountant heeft de financiële afrekening voorzien van een goedkeurende controleverklaring. De instantie die de subsidie heeft verstrekt twijfelt echter aan de juistheid van de controleverklaring. Op basis hiervan laat zij een andere onafhankelijke accountant nader onderzoek doen naar de financiële eindafrekening. Deze onafhankelijke accountant stelt vast dat de financiële eindafrekening onregelmatigheden bevat. De BV krijgt hierdoor een lager subsidiebedrag uiteindelijk toegekend dan aanvankelijk het geval was.

Het accountantskantoor neemt verregaande maatregelen tegen de subsidieaccountant

De instantie die de subsidie heeft verstrekt dient in eerste instantie een klacht in bij het accountantskantoor. Het accountantskantoor neemt verregaande maatregelen tegen de subsidieaccountant. Zo wordt zijn tekenbevoegdheid afgenomen en wordt dit als incident gemeld bij de AFM. Nadien dient de instantie ook een klacht in bij de Accountantskamer (hierna Ak).

Als klacht wordt opgevoerd dat de accountant zijn controlewerkzaamheden onvolledig heeft uitgevoerd. Zo zou er voor een bedrag van € 200.000 geen nadere onderbouwing zijn of deze wel te relateren is aan het filmproject. Volgens het Handboek (lees: controleprotocol) had de accountant moeten uitwijken naar een controleverklaring met beperking of zelfs een afkeurende controleverklaring.

De accountant erkent dat hij zijn controle niet goed heeft uitgevoerd. Ook was hij niet in staat om volledig te reproduceren welke werkzaamheden hij dan wel gedaan heeft. De Ak komt tot de conclusie dat de accountant kennelijk niet op de hoogte was van het Handboek met bijbehorend controleprotocol. De Ak acht de klacht zodoende gegrond. De accountant krijgt de maatregel van doorhaling voor de duur van 1 maand opgelegd.

Annotatie Redactie

De accountant had kennelijk geen besef van het feit dat er een controleprotocol was die moest worden gevolgd. Zelfs zonder dat besef blijkt dat de controle navenant onvoldoende is geweest. Uit de uitspraak blijkt dat de accountant waarschijnlijk aangesloten was bij een kantoor met een AFM vergunning. In dat kader kan je je afvragen of er geen sprake moest zijn van een opdrachtgerichte kwaliteitsbeoordeling. Zelfs bij niet vergunninghouders die assurance opdrachten uitvoeren was destijds de NVAK-Ass van toepassing. Ook daar is een bepaling opgenomen wat ziet op opdrachtgerichte kwaliteitsbeoordeling. Maar de invulling hiervan staat het accountantskantoor helemaal vrij. Met de wijsheid achteraf had het wellicht anders gemoeten. Maar achteraf is altijd makkelijk praten.

Het bericht AVTR2019/68 verscheen eerst op AVTR.

Een accountant wordt ingeschakeld om een exploitatieprognose te beoordelen van een vastgoedfonds. Dit vastgoedfonds bestaat uit een samenwerking tussen vennootschap X en vennootschap Y (beide rechtspersonen). Om de exploitatieprognose te beoordelen vraagt de accountant aanvullende stukken. Een van deze stukken betrof een organogram van de vennootschapsstructuur.

Om de exploitatieprognose te beoordelen vraagt de accountant aanvullende stukken

De vennootschappen X en Y ontbinden de samenwerking nadat er een geschil tussen hun is ontstaan. Gedurende dit geschil vraagt de bestuurder van vennootschap X de voorgenoemde organogram van de vennootschapsstructuur op bij de accountant. De accountant verstrekt dit, wetende dat er een geschil loopt tussen vennootschap X en Y en dat dit tot een juridische procedure is gekomen.

Vennootschap X dient uiteindelijk een klacht in bij de Accountantskamer (hierna: Ak).

De klacht omvat het volgende;

– De accountant heeft niet professioneel en niet integer gehandeld door aanvankelijk haar steun uit te spreken voor de exploitatieprognose en nadien dit te beoordelen als onhaalbaar;
– De accountant heeft in strijd gehandeld met haar geheimhoudingsplicht door de organogram te verstrekken.

De Ak stelt vast dat vennootschap X onvoldoende aannemelijk heeft gemaakt dat de accountant aanvankelijk haar steun heeft uitgesproken voor de exploitatieprognose en het daarna als onhaalbaar heeft geacht. Dit klachtonderdeel wordt ongegrond verklaart.

De Ak meent dat de accountant heeft gehandeld in strijd met het fundamenteel beginsel vertrouwelijkheid

Ten aanzien van de klacht dat de accountant in strijd heeft gehandeld met haar geheimhoudingsplicht oordeelt de Ak als volgt. De Ak meent dat de accountant heeft gehandeld in strijd met het fundamenteel beginsel vertrouwelijkheid door de organogram te versturen, terwijl ze wist dat vennootschap X en Y in een geschil zaten wat is geëscaleerd tot een juridische procedure. De Ak acht dit klachtonderdeel dan ook gegrond.

De Ak legt een maatregel van waarschuwing op.

Annotatie redactie

Hier is typisch sprake van een voorbeeld waarin een klant de grootste vijand van de accountant kan worden. Kennelijk heeft de accountant uit ‘vertrouwen’ de organogram gestuurd maar daarbij onvoldoende besef gehad dat ze daarmee het fundamenteel beginsel vertrouwelijkheid heeft geschonden. Helaas heeft ze vermoedelijk zelfs ook niet onderkend dat enkel de overweging om de organogram te sturen als een bedreiging voor het fundamenteel beginsel vertrouwelijkheid moest worden beschouwd. Het heeft haar helaas onnodig een maatregel van de Ak gekost.

Het bericht AVTR 2019/2 verscheen eerst op AVTR.

Een besloten vennootschap (hierna: BV) verkoopt en draagt haar onderneming over aan een zustermaatschappij per 1 juli 2009 voor een bedrag van € 2.659. De BV wordt in 2013 failliet verklaard en er wordt een curator aangesteld.

De curator schakelt twee accountants in met de vraag om een rapportage op te stellen met betrekking tot de overname van de onderneming van de BV, alsmede de verwerking hiervan in de financiële administratie. Op 8 december 2014 brengen de accountants hun rapport uit. In het rapport geven ze in eerste instantie aan dat er geen accountantscontrole is toegepast en dat er geen beoordeling is uitgevoerd. Voorts geven ze aan dat er alleen maar zekerheid kan worden ontleend aan hetgeen waarover ze rapporteren. In hun rapport wordt de conclusie getrokken dat de ‘contractwaarde’ na aftrek van kosten en afschrijvingen (…) € 805.355 bedroeg.

De curator verstuurt het rapport van de accountants naar het bestuur van de BV en vordert hij betaling van een bedrag van € 805.355. Vervolgens start de curator een gerechtelijke procedure waarin hij mede het rapport van de accountants inbrengt. Het bestuur van de BV wordt veroordeeld tot het betalen van een schadevergoeding aan de boedel van € 805.355.

Het bestuur van de BV schakelt zelf een accountant in om (een onderdeel) van het rapport van de accountants te beoordelen. De ingeschakelde accountant door de BV concludeert (in een memo van 19 september 2017) dat er sprake is van een veel lagere waarde (hierna aan te nemen; een lagere contractswaarde) dan dat de accountants van de curator hebben berekend. De advocaat van het bestuur vraagt aan de accountants van de curator om te reageren op de bevindingen van de accountant van het bestuur.

Het bestuur van de BV dient een klacht in tegen de accountants van de curator bij de Accountantskamer (hierna: Ak). De klacht omvat de volgende onderdelen;

• Het rapport is in strijd met Standaard 4400N;
• Hetrapport is niet met de vereiste zorgvuldigheid tot stand gekomen;
• De waarde van de overgedragen activa en passiva is op een onjuiste wijze berekend;
• Het rapport bevat onwaarheden en is suggestief;
• Voorafgaand aan het uitbrengen van het rapport heeft ten onrechte geen hoor- en wederhoor plaatsgevonden;
• Betrokkenen hebben hun rapport toegeschreven naar een door hun opdrachtgever gewenste uitkomst;
• Betrokken hebben naar aanleiding van het schrijven van de advocaat van klagers van 2 oktober 2017 hun eerdere fouten niet gecorrigeerd, terwijl zij wisten waarvoor hun rapport gebruikt was.

De Ak stelt vast dat de klachtonderdelen a. tot en met f., die allen gericht zijn tegen het rapport van de accountants niet-ontvankelijk zijn omdat de objectieve 6-jaarstermijn en de subjectieve 3-jaarstermijn is verstreken.

Klachtonderdeel G. wordt door de Ak wel ontvankelijk geacht en wordt ook inhoudelijk behandeld. Ten aanzien van dit klachtonderdeel is de Ak van mening dat de betrokken accountants hadden moeten inzien welke rol hun rapport heeft gespeeld in de juridische procedure. Bij het inzien hiervan hadden ze zich voorts moeten vergewissen of er omstandigheden zijn (geweest) die een bedreiging konden vormen voor de fundamentele beginselen. De Ak stelt vast dat zij dit niet hebben ingezien. Volgens de Ak is hierdoor al door de accountants in strijd gehandeld met de VGBA.

Volgens de Ak is de uitkomst van het onderzoek van de accountants negatief op klagers teruggeslagen

De Ak is van mening dat de accountants, na het ontvangen van de brief van de advocaat, hadden moeten onderkennen dat het onderzoek dat aan het rapport ten grondslag lag alsmede gezien de betekenis die aan het rapport was gehecht er eigenlijk sprake was van een persoonsgericht onderzoek. Het object van onderzoek was immers het handelen of nalaten van BV en haar bestuur, in het kader van de overdracht van de onderneming. Want, volgens de Ak, is de uitkomst van het onderzoek van de accountants negatief op klagers teruggeslagen. Dat zijn bij uitstek omstandigheden die volgens vaste jurisprudentie van het CBb kenmerkend zijn voor een persoonsgericht onderzoek. In het bijzonder hadden de accountants hoor- en wederhoor moeten toepassen.

Bovendien stelt de Ak vast dat er in het rapport van de accountants geen opsomming van werkzaamheden is opgenomen op basis waarvan zij tot hun bevindingen zijn gekomen. Ook is er geen opsomming van werkzaamheden opgenomen in hun opdrachtbevestiging en is het niet duidelijk welke beoordelingsmaatstaven de accountants hebben gebruikt bij het formuleren van hun conclusie. Tevens is het evenmin niet duidelijk welke veronderstellingen door hun zijn aangenomen dan wel of er enig voorbehoud is gemaakt bij het formuleren van hun conclusie. Tot slot blijkt uit het rapport van de accountants dat het simpelweg niet duidelijk is wat ze bedoelen met ‘contractwaarde’.

De Ak acht deze klacht gegrond en legt een maatregel van berisping op.

Annotatie redactie

Wat in eerste instantie kennelijk een simpele (assurance) opdracht leek is de betrokken accountants helaas toch duur komen te staan. Echter zijn er in deze uitspraak toch enkele onduidelijkheden te noemen die we hier belichten. In de eerste plaats de aard van de opdracht. Uit de feiten blijkt niet duidelijk af te lezen welke opdracht de accountants van de curator hadden aanvaard. Enkel uit de verklaring dan wel rapportage van de accountants valt af te lezen dat ze kennelijk wel zekerheid hebben getracht hebben te verstrekken.

Wat derhalve opvallend is, is dat bij eerste lezing nagenoeg alle klachten van de klagers als niet ontvankelijk worden beschouwd doordat de objectieve- en subjectieve klachttermijn is overschreden. Echter door het, volgens de Ak, niet deugdelijk beantwoorden van een ‘vragenbrief’ van de advocaat, zien zij alsnog de noodzaak om zich over alle klachten van de klagers te buigen. De klagers hebben naar onze opvatting, door het sturen van de vragenbrief, de niet-ontvankelijkheidstermijn verlengd waardoor de Ak alsnog inging op de klachten die het hiervoor niet ontvankelijk achtte. Naar onze opvatting kan het niet de bedoeling zijn dat door deze simpele exercitie de ontvankelijkheidstermijn wordt opgerekt.

De Ak blijft vasthouden aan het criterium dat  er al snel sprake is van een persoonsgericht onderzoek

Ten aanzien van de vraag of de opdracht had moeten gekwalificeerd als een ‘persoonsgericht onderzoek’ trekken wij ook sterk onze twijfels. De Ak blijft vasthouden aan het criterium dat als een accountantsrapport nadelige gevolgen heeft voor de klager als persoon, er al snel sprake is van een persoonsgericht onderzoek. Dit is naar onze opvatting een stelling wat te kort door de bocht is. Een accountantsrapport gericht op een persoonsgericht onderzoek bevat veelal subjectieve maatstaven en elementen welke aan de deugdelijkheid en kwaliteit ten grondslag liggen. Dat dit nadelige gevolgen kan hebben voor de onderzochte persoon in kwestie is duidelijk. De gedraging van een persoon staat immers  vaak centraal. Maar een accountantsrapport wat gebaseerd is op objectieve maatstaven en elementen kan ook nadelige gevolgen hebben voor een persoon, ondanks dat het accountantsonderzoek niet op hem is gericht. Een dergelijk accountantsrapport respectievelijk de opdracht van de accountant waaraan het rapport onderhevig is, kan dan niet worden gezien als een persoonsgericht onderzoek. De Ak zou meer toetselementen moeten aanleggen alvorens ze tot deze conclusie komen. Ook het simpelweg verwijzen naar een uitspraak van het CBb doet naar onze mening geen recht aan het feit dat niet in alle gevallen waarin het accountantsrapport nadelig uitpakt voor een persoon kan worden bestempeld als een persoonsgericht onderzoek.

Het bericht AVTR2019/15 verscheen eerst op AVTR.

Het bericht Controleverklaring 2016 verscheen eerst op AVTR.

AVTR2015/32, ECLI:NLTACAKN: 2015:35 (Ak)

Een accountant heeft de opdracht om de jaarrekening samen te stellen van een werkmaatschappij. De werkmaatschappij houdt zich deels bezig met activiteiten in het Midden-Oosten. Om opdrachten binnen te halen in het Midden-Oosten wordt er gewerkt met een lokale agent.

De werkmaatschappij is voor 100% in handen van een houdstervennootschap.

De houdstervennootschap kent twee aandeelhouders. Een van de aandeelhouders is de zwager van de accountant die belast is met de samenstelopdracht. Gemakshalve wordt hier uitgegaan van aandeelhouder A en aandeelhouder Z, waarbij aandeelhouder Z de zwager is van de accountant belast met de samenstelopdracht.

Beide aandeelhouders raken op enig moment in conflict met elkaar. Vanwege het conflict worden de activiteiten van de werkmaatschappij gestaakt. Het vermoeden rijst bij de aandeelhouder A dat de andere aandeelhouder de activiteiten van de werkmaatschappij deels heeft overgeheveld naar een andere vennootschap.

De aandeelhouders hun conflict heeft daar betrekking op maar ook op de vraag of de werkmaatschappij moet worden geliquideerd of moet worden verkocht. Ook wordt er gediscussieerd over de waarde van de aandelen en de uitwerking van een concurrentiebeding.

Aandeelhouder A heeft zo zijn vragen bij de samengestelde jaarrekening van de werkmaatschappij door de accountant. Zo vraagt hij zich af of alle kosten en omzet op een volledige manier zijn verantwoord en of de accountant nog wel objectief kan zijn ten aanzien van zijn werkzaamheden. Aandeelhouder A krijgt geen antwoord op deze vragen. Hij dient een klacht in bij de Accountantskamer (hierna: AK).

De kern van de klacht heeft betrekking op de vraag of de accountant voldoende onderzoek heeft gedaan naar de betalingen aan de lokale agent in het Midden-Oosten en of hij voldoende objectief is geweest bij de uitvoering van zijn werkzaamheden.

De AK is het hier niet mee eens. Het bevreemdt de AK dat de accountant pas na twee jaar de beschikking kreeg over het tweede en derde deel van de partnership agreement. Voorts meent de AK dat op grond van de beschikbare informatie het voor de accountant niet was uit te sluiten dat er sprake was van witwassen van zwart geld en/of onrechtmatige bevoordeling van aandeelhouder Z jegens aandeelhouder A. De AK is van mening dat de accountant de aangeleverde informatie als onvolledig, onjuist of anderszins onbevredigend had moeten aanmerken. Voorts had hij eventuele signalen van fraude moeten onderzoeken.

Ook meent de AK dat de accountant onvoldoende zijn objectiviteit in acht heeft genomen door niet in te gaan op de vragen van aandeelhouder A en door de werkzaamheden te blijven uitvoeren terwijl hij wist dat zijn zwager en aandeelhouder A in een conflict zaten. Tevens heeft de accountant volgens de AK niet onderzocht in hoeverre de handelingen van zijn zwager onrechtmatig aandeelhouder A zou kunnen benadelen. De accountant gaf aan op de hoogte te zijn van een conflict maar hield zich juist vanwege de familierelatie afzijdig.

De AK neemt ook hier geen genoegen mee en legt een maatregel van berisping op.

Annotatie Redactie

Deze uitspraak is de zoveelste in de reeks van de vraag of en in hoeverre de accountant bij een NV COS 4410 moet vaststellen of de aangeleverde informatie onjuist, onvolledig of anderszins onbevredigend is. Een extra aspect in deze uitspraak is dat de AK direct de parallel trekt met NV COS 240 welke ziet op de verantwoordelijkheid van de accountant met betrekking tot fraude. In deze zaak is niet duidelijk vast komen te staan of de betalingen aan het Midden-Oosten nu direct aanleiding moesten geven tot het vermoeden van fraude.

De accountant geeft immers aan dat hij facturen had en deze heeft aangesloten op de betalingen. De bepalingen in de partnership agreement gaven hem ook geen aanleiding om te twijfelen aan de aangeleverde gegevens want deze sloten kennelijk aan met de hoogte van de facturen. De motivering van de AK op dit punt is dan ook zeer summier te noemen. De subjectieve beoordelingsvrijheid van de accountant kent een ruime reikwijdte. Uit eerder jurisprudentie is al gebleken dat deze ruime reikwijdte niet zomaar wordt aangetast.

Terecht stelt de AK dat de accountant onvoldoende een bedreiging voor zijn objectiviteit heeft gesignaleerd. Het feit dat de accountant zich afzijdig heeft willen houden wordt hem juist zwaar aangerekend door de AK. Volgens de AK heeft hij door zich afzijdig te houden en geen verdere vragen te stellen juist blijk gegeven van onvoldoende objectiviteit op dit punt.

Al met al krijgt de accountant een tamelijk forse maatregel opgelegd.

Het bericht AVTR 2015/32 verscheen eerst op AVTR.

AVTR2015/28, ECLI:NL:TACAKN:2015:31

Diverse aandeelhouders maken onderdeel uit van een groep van vennootschappen. Op enig moment heeft één aandeelhouder te kennen gegeven uit de groep van vennootschappen te willen stappen. De aandeelhouders die niet de intentie hebben om eruit te stappen zijn voornemens om een tussenholding op te richten die als aandeelhouder van de groep van vennootschappen gaat fungeren. Het voornemen van de overblijvende aandeelhouders is om de aandelen van de tussenholding vol te storten met de aandelen die zij bezitten in de groep van vennootschappen. Deze tussenholding moet nadien de aandelen van de vertrekkende aandeelhouder overnemen.

Om de herstructurering goed te bewerkstelligen besluiten de aandeelhouders de aandelen te laten waarderen en schakelen daar een deskundige voor in.  De deskundige verstrekt een waarde-indicatie van in totaal € 6,6 mio. De koopsom voor de aandelen wordt tussen partijen uiteindelijk bepaald op € 2,2 mio minimaal en € 2,6 mio maximaal.

Aan de accountant wordt gevraagd om de halfjaarcijfers over 2009 van de groep van vennootschappen te beoordelen conform NV COS 2400. Hier voor (vanaf 2006 tot en met 2008) heeft de accountant samenstellingsopdrachten uitgevoerd voor dezelfde groep van vennootschappen. Ten tijde van het verzoek aan de accountant om de cijfers te beoordelen,  had de laatst afgegeven samenstellingsverklaring betrekking op de jaarrekening 2008 van (één onderdeel van) de groep van vennootschappen en was deze gedateerd op 6 augustus 2009.

De accountant verricht de beoordelingswerkzaamheden en onthoudt zich van een conclusie. Hij meent dat hij onvoldoende geschikte informatie heeft om tot een goedkeurende beoordelingsverklaring te komen. Zijn beoordelingsverklaring met onthouding van een conclusie is gedateerd 30 november 2009.

Voorts is aan de accountant gevraagd om een inbrengverklaring af te geven bij de inbreng van de aandelen inzake de oprichting van de tussenholding. De accountant verstrekt de inbrengverklaring en stelt vast dat de inbrengwaarde € 1,9 mio bedraagt.

Uiteindelijk leidt de uittreding van de aandeelhouder tot een juridisch geschil. De uittredende aandeelhouder kan zich niet vinden in de afwijking van de koopsom ten opzichte van de afgegeven waarde indicatie van de betreffende deskundige.

De gehele groep dient een klacht in bij de accountantskamer omtrent het handelen van de accountant. De belangrijkste klacht tegen de accountant ziet op het verwijt dat hij een ondeugdelijke beoordeling- en inbrengverklaring heeft afgegeven.

De AK stelt vast dat de halfjaarcijfers over 2009 materiele afwijkingen en fouten bevat.

Met betrekking tot de inbrengverklaring stelt de AK eveneens vast dat er fouten zijn gemaakt. Zo heeft de accountant het verschil in waardering door de deskundige en zijn eigen vastgestelde inbrengwaarde onvoldoende in ogenschouw genomen. De accountant had op basis van NV COS 620 moeten nagaan in hoeverre hij kon steunen op het werk van de betreffende deskundige. Ook had de accountant moeten nagaan in hoeverre de onderliggende prognoses, die als grondslag diende voor de waardering van de aandelen door de voorgenoemde deskundige, niet aan een controle diende te worden onderworpen op basis van NV COS 3400.

Dit alles leidt er toe dat de accountant een maatregel opgelegd krijgt van tijdelijke doorhaling voor de duur van zes maanden.

Annotatie Redactie

In deze uitspraak stelt de AK vast dat er kennelijk een rangorde bestaat in de aanpassing van het oordeel respectievelijk conclusie van de assuranceverklaring van de accountant.

De AK meent dat het afgeven van een verklaring van oordeelonthouding de beoordelend accountant niet van de verplichting ontslaat om onderzoek te doen naar afwijkingen van materieel belang, en als een correctie hier toe uitblijft, dan dient de accountant als nog een verklaring met beperking of een afkeurende verklaring te verstrekken. Deze redenering kan verstrekkende gevolgen hebben voor de praktijk. Immers, als de accountant heeft vastgesteld dat hij onvoldoende geschikte controle-informatie heeft voor zijn oordeel,  blijkt uit deze redenering dat hij als nog verplicht moet onderzoeken of er verder geen afwijkingen van materieel belang zijn in het financieel overzicht. Indien die er wel zijn kan de accountant zich niet meer beroepen op een verklaring met oordeelonthouding. De AK redeneert dat een verklaring met oordeelonthouding betekent dat de gebruiker hiervan mag impliceren dat er geen afwijkingen van materieel belang zijn geconstateerd in het onderzoek van de accountant. De vraag is nu of het wenselijk is dat de AK hier feitelijk een rangorde oplegt in af te geven aangepaste controle- respectievelijk beoordelingsverklaringen. Naar onze opvatting kan dit niet de bedoeling zijn.

De accountant heeft in deze zaak een dubbelrol gehad als zijnde samenstellend en beoordelend accountant. Wat niet in de zaak naar voren is gekomen is hoe de accountant hier zijn onafhankelijk heeft kunnen waarborgen terwijl hij dezelfde set van financiele overzichten heeft samengesteld en tegelijkertijd heeft beoordeeld. Hij heeft kennelijk geen bedreiging gezien  De accountant is naar onze opvatting hier nog tamelijk goed mee weg gekomen.

De afgegeven inbrengverklaring was volgens de AK niet voorzien van een deugdelijke grondslag. Uit de feiten blijkt evident dat de accountant over onvoldoende dossierkennis beschikte om hier adequaat een weerwoord op te voeren. Dit is uiteindelijk funest gebleken voor de betreffende accountant.

Het bericht AVTR 2015/28 verscheen eerst op AVTR.

AVTR2014/55, ECLI:NL:TACAKN:2014:70

De jaarrekening van een besloten vennootschap wordt samengesteld door een accountant met inachtneming van NV COS 4410. Deze vennootschap heeft twee aandeelhouders. Een van de twee aandeelhouders is bestuurder. De bestuurder is verantwoordelijk voor het verstrekken van de opdracht tot het samenstellen van de jaarrekening van de vennootschap.

De aandeelhouder/niet bestuurder van de vennootschap is van mening dat er fouten zijn gemaakt door de accountant aangaande de samengestelde jaarrekeningen over 2009 en 2010. De fouten zouden betrekking hebben op het doen van schattingen bij het verwerken van de voorraad, onderhanden werk en overige schulden. Voorts merkt de aandeelhouder op dat er ten onrechte geen rente is berekend over de rekening-courant schuld. Ook  is hij van mening dat de accountant de jaarrekening te laat heeft opgesteld. Tot slot stelt de aandeelhouder/bestuurder dat de accountants foutief hebben gehandeld door over het boekjaar 2010 geen toelichtende paragraaf in de samen-stellingsverklaring op te nemen terwijl dit in 2009 wel is gebeurt. Hij verzoekt de accountant om de gesignaleerde fouten te herstellen. De accountant beroept zich op zijn geheimhoudingsplicht en stelt dat hij niet op de vraag kan ingaan zonder toestemming van de bestuurder.

De aandeelhouder/niet bestuurder dient een klacht in bij de Accountantskamer (hierna: AK). De AK is van mening dat de accountant zich niet kan beroepen op zijn geheimhoudingsplicht in het kader van de VGC. De accountant is immers wettelijk onderworpen aan tuchtrecht. Dit houdt in dat de accountant in het kader van een tuchtklacht gehouden is om mee te werken om vast te stellen of de klacht al dan niet gegrond is. Tevens blijkt uit de VGC dat de accountant gehouden is om vertrouwelijke gegevens bekend te maken aan bij wet ingestelde tuchtrechtorganen.

De accountant besluit mee te werken en stelt zich op het standpunt dat er geen specificaties waren verstrekt door het bestuur inzake de posten; voorraad, onderhanden werk en overige schulden. zodoende hebben zij aanvullende werkzaamheden verricht welke bestonden uit het verrichten van cijferbeoordelingen en verbandcontroles. Op deze manier hebben zij de aangeleverde waardes in het kader van de samenstellingsopdracht beoordeeld.

Voor wat betreft de tijdigheid van de opstelling van de jaarrekening verwijst de AK naar de verantwoordelijkheid van het bestuur. Het bestuur dient toe te zien op tijdige deponering van de jaarrekening en niet de accountant. Tot slot stelt de AK dat het niet opnemen van een toelichtende paragraaf niet leidt tot een tuchtrechtelijk verwijt.

Annotatie redactie

De AK bevestigt in deze uitspraak dat de accountant een subjectieve beoordelingsvrijheid heeft om vast te stellen wanneer de aangeleverde informatie onjuist, onvolledig of anderszins onbevredigend is. Zodra de accountant het voorgaande heeft vastgesteld heeft hij de plicht om de aangeleverde informatie nader te onderzoeken. In paragraaf 13 van NV COS 4410 (oud) staat welke werkzaamheden de accountant moet verrichten om alsnog de vereiste zekerheid te krijgen. Echter geeft de AK expliciet aan dat de accountant zelf mag beoordelen wat de aard en de diepgang is van voorgenoemde werkzaamheden. De accountant dient dit wel te doen met inachtneming van de overige gedrags- en beroepsregels (waaronder de VGC/VGBA).

In de nieuwe NV COS 4410 is de onderzoeksplicht van de account sterk afgezwakt. De accountant heeft hier geen onderzoeksplicht maar een meldplicht. Het bestuur is dus hoofdzakelijk verantwoordelijk voor het aanleveren van informatie wat ‘concreet en nauwkeurig’ moet zijn. Echter is de nieuwe NV COS 4410 pas verplicht van toepassing vanaf 1 januari 2016. Bij gebruik van de oude standaard geldt bovenstaande onderzoeksplicht nog steeds. Voorts valt op te merken dat de termijn waarbinnen een klacht kan worden ingediend volgens artikel 22 WTRA nog steeds drie jaar is. Dus bovengenoemde uitgangspunten zijn voorlopig nog wel van toepassing op de hedendaagse samenstelpraktijk.

Het bericht AVTR 2014/55 verscheen eerst op AVTR.